Stel je voor: een gemeente investeert in een beweegpark. Er komen banken, toestellen, een speelplaats voor jong en oud. En dan? Dan begint de echte vraag: heeft het gewerkt?
Die vraag lijkt simpel. Maar het antwoord hangt er volledig van af wie je het vraagt — en hoe.
In de gemeente Noordenveld zijn we dat anders gaan aanpakken. Niet met een standaardvragenlijst van boven naar beneden, maar met een methode die begint bij de mensen die het beweegpark elke dag gebruiken. De bewoners, de buurtinitiatiefnemers, de mensen die er iedere ochtend langs lopen. Samen met hen hebben we de impact in kaart gebracht. En wat we vonden, verraste ons — op een goede manier.
Waarom de ABCD-methode?
De Beweegalliantie vroeg ons om samen met de sportcoaches in Noordenveld en de initiatiefnemers van het beweegpark een impactrapport te ontwerpen. Niet zomaar een rapport, maar een aanpak die past bij hoe ze zelf willen werken: vanuit de kracht van de gemeenschap zelf.
Daarvoor kozen we voor de ABCD-methode — Asset-Based Community Development. ABCD gaat niet uit van tekorten, maar van wat er al is: de talenten, netwerken, ruimtes en energie die mensen in een buurt met zich meebrengen.
Bij impact meten betekent dat: niet alleen tellen hoeveel mensen het park bezoeken, maar luisteren naar wat het park voor mensen doet. Wat heeft het in beweging gezet — letterlijk en figuurlijk?
Van vragenlijst naar gesprek
De aanpak begon bij de initiatiefnemers van het beweegpark. Zij wisten als geen ander wat er speelde in de buurt. In gesprekken met hen, en later met bewoners, kwamen vragen op tafel die een standaard evaluatieformulier nooit zou stellen:
- Wat heeft dit park voor jou veranderd?
- Welke verbindingen zijn er ontstaan die er daarvoor niet waren?
- Wat heb jij zelf bijgedragen?
Die gesprekken leverden rijke verhalen op. Verhalen over een oudere buurman die voor het eerst in jaren weer buiten beweegt. Over een vrouw die er haar buurvrouw leerde kennen — en nu samen met haar naar het sportmoment gaat.
Zulke uitkomsten haal je niet uit een spreadsheet. Maar ze zijn misschien wel de belangrijkste mate voor succes.
Wat de gemeente eraan heeft
Voor welzijnsorganisaties en gemeenten is impact meten vaak een verplichting: verantwoording afleggen over bestede middelen. Begrijpelijk. Maar de ABCD-aanpak laat zien dat verantwoording en verbinding hand in hand kunnen gaan.
Als je bewoners en initiatiefnemers betrekt bij het meten van impact, gebeuren er twee dingen tegelijk:
- Je krijgt rijkere, eerlijkere data — mensen vertellen wat er echt gebeurt, niet wat ze denken dat je wilt horen.
- Je versterkt de betrokkenheid — het meten zélf is een moment van erkenning. Je zegt: jouw ervaring telt.
Voor Noordenveld betekende dit dat de uitkomsten van het impactrapport niet alleen terugkwamen bij de beleidsafdeling, maar ook bij de buurt zelf. Het rapport is van hen net zo goed als van de gemeente.
De rol van de Community of Practice
Dit project ontstond in de context van de Community of Practice (COP) van de Beweegalliantie — een netwerk van professionals die samen leren hoe beweeginitiatieven meer impact kunnen maken. De COP vroeg ons om Noordenveld te begeleiden bij het ontwerpen van dit impactrapport.
Dat “ontwerpen” is een bewuste keuze van woorden. We hebben het rapport niet voor Noordenveld gemaakt. We hebben het samen met Noordenveld gemaakt — met de gemeente én met de initiatiefnemers die het beweegpark dag in, dag uit leven inblazen.
Wat we hiervan leren
Impact meten is geen eindpunt. Het is een moment van reflectie — een kans om stil te staan bij wat je aan het doen bent en waarom.
Als die reflectie alleen plaatsvindt achter een bureauscherm, mis je de helft. De andere helft zit buiten, bij de mensen die elke dag met hun voeten in de klei staan. Die het beweegpark opzoeken, of juist niet. Die er vrienden maken, of er langs rijden en even stoppen.
De ABCD-manier helpt gemeenten om ook die helft mee te nemen. Niet als bijlage bij een rapport, maar als kern van de vraag: werkt dit, voor wie, en hoe weten we dat?
Wil je meer weten?
We hebben het volledige impactrapport en het bijbehorende procesverslag opgesteld voor de gemeente Noordenveld en de Beweegalliantie. Daarin vind je de gebruikte methodiek, de uitkomsten én de geleerde lessen — bruikbaar voor elke gemeente die impact anders wil meten.
Wil je het rapport en het verslag ontvangen? Stuur een mail naar jouke@joukejanze.com en we sturen je beide documenten toe.
Ben je benieuwd of de ABCD-aanpak ook werkt voor jouw beweegproject of buurtinitatief? Dan praten we graag verder.
Jouke Janze is adviseur bij J&J Advies en begeleidt gemeenten en maatschappelijke organisaties bij het werken vanuit kracht van de gemeenschap. Vind hier meer informatie over onze ABCD-werkwijze.